Periyodik Kontrol Ücretleri Neye Göre Belirlenir? EMO ve Keşif

Periyodik kontrol ücretleri sabit bir liste fiyatı değildir; kontrol edilecek ekipmanın ve ölçüm noktasının sayısına, ekipmanın türüne, tesisin konumuna ve raporun kapsamına göre hesaplanır. Elektrik tesisatı kontrollerinde Elektrik Mühendisleri Odası'nın her yıl yayımladığı asgari ücret tarifesi bir taban oluşturur; makine, basınçlı kap ve yangın tesisatında bedel ekipman ekipman belirlenir. Bu yazıda bir periyodik kontrol teklifinin hangi kalemlerden oluştuğunu, fiyatı en çok neyin değiştirdiğini ve iki teklifi karşılaştırırken nelere bakmanız gerektiğini anlatıyoruz. Rakam vermiyoruz, çünkü tutarlar her yıl ve tesise göre değişir.

Fiyatı belirleyen başlıca kalemler

Bir teklifi oluşturan kalemleri tek bakışta sıralamak gerekirse:

• Ekipman ve ölçüm noktası sayısı
• Ekipmanın türü ve kapasitesi
• Tesisin konumu ve ulaşım süresi
• Aynı ziyarette birleşen kontroller
• Üretimin durması gereken testler
• Raporun biçimi ve teslim süresi

Bunların en belirleyicisi sayıdır. Bir forklift, bir hava tankı ya da bir yangın dolabı kendi muayenesini, kendi testini ve rapordaki kendi satırını gerektirir. Elektrikte ise birim çoğu zaman ölçüm noktasıdır: her pano, her topraklama elektrodu, her makine gövdesi ayrı bir ölçümdür.

Elektrik tarafında EMO tarifesinin yeri

Elektrik tesisatı, topraklama ve paratoner ölçümleri mühendislik hizmetidir ve EMO'nun yıllık tarifesi bu hizmetlerin asgari bedelini tarif eder. Tarifenin mantığı ölçüm noktası ve tesis büyüklüğü üzerine kuruludur; ayrıntısını EMO topraklama ölçüm bedeli rehberimizde anlattık. Tarifenin işveren açısından pratik anlamı şudur: tarifenin çok altında kalan bir elektrik teklifi, ölçüm noktalarının bir kısmının atlanacağına ya da raporun imzasız, eksik ya da şablon olacağına işaret edebilir.

Makine ve kaldırma ekipmanlarında bedel ekipmanın türüne göre değişir. Bir vincin yük testi için test yükü, zaman ve emniyet önlemi gerekir; bir transpaletin kontrolü ise çok daha kısa sürer. Basınçlı kaplarda o yıl üç yıllık yüksek basınç testinin sırası gelip gelmediği, yangın tesisatında pompa ve sprinkler setlerinin sayısı fiyatı aynı biçimde etkiler.

Keşif neden fiyatın parçasıdır?

Tesise ait ekipman listesi olmadan verilen fiyat bir tahmindir. Sahada beklenenden fazla pano, kayıtlı olmayan bir kompresör ya da depoda unutulmuş iki forklift çıktığında ya ek bedel konuşulur ya da bu ekipmanlar kontrol dışında kalır. İkisi de istenmeyen sonuçtur.

Bu yüzden iki yol öneriyoruz. Elinizde ekipman listesi, önceki yılın raporu ya da yerleşim planı varsa teklif formuna eklemeniz yeterlidir; teklif sayıya göre yazılır. Liste yoksa kısa bir keşif ziyareti hem sizin hem bizim için en ucuz sigortadır.

Teklif fiyatını düşüren durumlar

Toplam maliyeti en çok düşüren şey kontrolleri birleştirmektir. Elektrik, makine, basınçlı kap, yangın tesisatı ve iş hijyeni ölçümleri aynı ziyarette planlandığında ekip bir kez gelir, saha hazırlığı bir kez yapılır ve raporlar tek dosyada teslim edilir. Kontrol tarihlerini aynı aya toplamak bunun ön koşuludur.

İkinci etken hazırlıktır. Panoların kapaklarının açılabilir olması, makinelerin bir operatörle çalıştırılabilmesi, test yükünün hazır bulunması ve önceki raporların elde olması ziyaretin süresini kısaltır; süre de bedelin önemli bir parçasıdır.

Fiyatı artıran durumlar

Bazı testler üretimin durmasını gerektirir: kazan ve hava tankında hidrostatik test, jeneratörde yük testi, yüksek gerilim hücresinde kesintili ölçüm. Bu testler planlı bir duruşa alınmazsa ekip ikinci kez gelir. Şehir dışındaki tesislerde ulaşım ve konaklama, gece ya da hafta sonu çalışması ve acil teslim istenen raporlar da bedele eklenir.

Tek seferlik teklif mi, yıllık plan mı?

Kontroller her yıl tekrarlandığı için birçok işletme her yıl yeniden teklif toplar. Bu yöntem fiyatı görünür kılar ama iki dezavantajı vardır: her yıl ekipman listesi yeniden çıkarılır ve kontrol tarihleri dağınık kalır. Yıllık bir plan ise bütün ekipman gruplarını aynı takvime bağlar; hangi ekipmanın hangi ay kontrol edileceği, hangi testin duruş gerektirdiği ve raporların ne zaman teslim edileceği yılın başında bellidir.

Yıllık planda bedel yine ekipman sayısına göre hesaplanır; değişen, ziyaret sayısının ve hazırlık süresinin azalmasıdır. Yeni bir ekipman alındığında ya da biri hizmetten çıktığında plan güncellenir. Çok şubeli işletmelerde her adres ayrı rapordur ama aynı planın içinde yürütülebilir; bu da şubeler arasında kontrol tarihlerinin kaçırılmasını önler.

İki teklifi nasıl karşılaştırmalı?

İki teklif ancak aynı kapsamı anlatıyorsa karşılaştırılabilir. Teklifte şu bilgilerin açıkça yazılı olmasını isteyin: kontrol edilecek ekipman ve ölçüm noktası listesi, uygulanacak yönetmelik ve standartlar, raporu imzalayacak kişinin unvanı ve kaydı, raporun teslim süresi ve biçimi, uygunsuzluk çıkarsa yeniden kontrolün nasıl ücretlendirileceği. "Tesis başı götürü" fiyat bu bilgilerin çoğunu içermez.

En ucuz teklif, raporun denetimde geri dönmesiyle en pahalısına dönüşebilir. Ek-III'e göre kontrolü yapacak kişinin mesleği yönetmelikte tanımlıdır; rapor bu kişinin imzasını ve EKİPNET kayıt numarasını taşımalı, kontrolden önce de İSG-KATİP üzerinden sözleşme yapılmış olmalıdır. Sözleşmesiz, imzasız ya da yetkisiz kişinin düzenlediği rapor geçersizdir ve yeniden kontrol masrafı demektir.

VEKTORX'te teklif nasıl hazırlanır?

VEKTORX olarak teklifi ekipman listesine ve ölçüm noktası sayısına göre kalem kalem hazırlıyor, aynı ziyarette birleşebilecek kontrolleri tek teklifte gösteriyoruz. Ekipman listenizi ya da önceki raporunuzu teklif formuna PDF, Excel ya da Word olarak ekleyebilirsiniz. Elektrik tarafındaki kontrollerin kapsamı için elektrik periyodik kontrol sayfasına bakabilirsiniz.