Klima Sistemi Periyodik Kontrolü

Klima sistemi kontrolü

Klima santrali, rooftop, VRF ve split sistemler; iç ortam konforu ve hava kalitesinin yanı sıra elektrik tüketiminin de büyük bölümünü oluşturur. Tıkalı filtre, kaçak soğutucu akışkan veya tıkanmış drenaj hem konforu hem güvenliği bozar. Periyodik kontrol; sistemin debi ve sıcaklık performansını ölçer, mekanik ve elektriksel emniyetini değerlendirir.

Bakımı servis firması yapar; periyodik kontrolde ise bakımın etkinliği ölçümle doğrulanır. Aynı santralde üfleme debisi proje değerinin altındaysa, sıcaklık farkı düşükse ya da drenaj tavası taşıyorsa bakım kaydı tek başına bir şey ifade etmez. Rapor, bu ölçümleri proje ve katalog değerleriyle yan yana koyar.

Kimler için gerekli?

• Ofis, plaza ve AVM'ler: VRF ve merkezi santraller; taze hava oranı ve filtre sınıfı çalışan sağlığını doğrudan etkiler.
• Hastane ve laboratuvarlar: ameliyathane ve temiz oda santralleri; basınç farkı ve HEPA filtre bütünlüğü ayrıca değerlendirilir.
• Otel ve yurtlar: oda fan-coil'leri, ortak alan santralleri, nem ve küf şikâyetleri.
• Gıda ve ilaç üretimi: sıcaklık ve nem kontrolü ürün güvenliğinin parçasıdır.
• Bilgi işlem odaları ve elektrik odaları: hassas klimalarda yedeklilik ve alarm fonksiyonları test edilir.

Dayanak

İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği Ek-III 2.3; TS EN 12599, TS EN 378 (soğutma sistemleri güvenlik) ve imalatçı talimatı. Ek-III, klima ve havalandırma tesisatının projesine uygunluğunu esas alır; proje yoksa bu eksiklik raporda belirtilir. Soğutucu gaz işlemleri F-gaz mevzuatına göre yalnız belgeli personelce yapılır ve kayıt defterine işlenir.

Kontrol adımları

1. Sistem envanteri (tip, kapasite, soğutucu akışkan ve miktarı), bakım ve gaz dolum kayıtları alınır.
2. Hava tarafı: üfleme ve emiş debileri, filtre fark basıncı ve sınıfı, serpantin temizliği, damper ve taze hava karışımı.
3. Isıl performans: giriş-çıkış hava sıcaklık ve nem farkı, kapasite tahmini; termostat ve sensör doğrulaması.
4. Soğutucu devre: sızıntı taraması, basınç ve aşırı ısınma göstergeleri, kompresör akımı; F-gaz kayıt zorunluluğu olan sistemlerde kayıt kontrolü.
5. Drenaj ve yoğuşma: tahliye akışı, sifon, tava temizliği; küf ve koku kontrolü.
6. Elektrik ve mekanik: pano ve koruma düzenleri, PE sürekliliği, fan kayış ve yatakları, dış ünite montajı ve erişim güvenliği.
7. Sonuç ve öneriler kaydedilir.

Performans ölçümü için sistem soğutma modunda en az 15 dakika çalıştırılır; üfleme ve emiş sıcaklıkları çift kanallı termometreyle aynı anda okunur. Menfezlerde balometre ya da anemometreyle debi alınır ve proje veya katalog değeriyle karşılaştırılır. Termostat ayar değeri, mahaldeki referans termometreyle doğrulanır. Rakor ve kaynak noktalarındaki yağ izi kaçak şüphesi olarak kaydedilir ve dedektörle taranır.

Kabul ölçütleri

Kontrolden önce hazırlanacaklar

• Tesisat projesi ve cihaz listesi (kapasite, gaz tipi, montaj yeri); proje yoksa bunu önceden bildirin.
• Servis firmasının bakım raporları ve F-gaz kayıt defteri.
• Çatı, asma tavan ve makine dairesi erişimi; servis kapaklarının açılabilmesi.
• Sistemler kontrol saatinden önce çalışır durumda olmalı; ölçüm sırasında kapatılmamalı.
• Pano anahtarları ve kaçak akım rölelerine erişim.

Rapor içeriği

Sistem envanteri, debi ve sıcaklık ölçüm tablosu, filtre ve serpantin durumu, soğutucu devre bulguları, drenaj ve elektrik kontrolü, fotoğraflar, sonuç ve öneriler, bir sonraki kontrol tarihi.

Projenin bulunmaması, gaz kaçağı ya da elektrik koruma eksikliği uygunsuzluk olarak yazılır ve giderilmesi için süre önerilir; düşük debi ve sıcaklık farkı gibi performans bulguları servis firmasına iletilecek somut iş listesi halinde verilir. Proje yoksa mevcut tesisatın as-built çizimi ayrı bir hizmet olarak hazırlanır.

Sık görülen uygunsuzluklar

• Tesisat projesinin hiç bulunmaması ya da sonradan eklenen ünitelerin projede olmaması.
• Fark basıncı sınırı aşmış filtreler ve kirli evaporatör kanatçıkları.
• Tıkalı drenaj, sifonsuz tahliye, tavada su birikmesi ve küf.
• Düşük sıcaklık farkı: gaz eksikliği veya serpantin kirliliği.
• Çatıdaki dış ünitelere korkuluksuz erişim.
• Gevşek kayış, titreşimli fan, bağlı olmayan gövde topraklaması.
• Taze hava emişinin egzoz veya mutfak bacası yakınında olması.

Fiyat

250 TL + KDV'den başlar. EMO asgari ücret tarifesi esas alınır; kesin fiyat, keşif sonrası teklifte belirtilir.

Fiyat; sistem sayısı ve tipine (split, VRF, santral), kapasiteye ve lokasyona göre belirlenir.

Teklif ve ilgili hizmetler

Sistem tipleri ve sayısını teklif formu aracılığıyla iletebilirsiniz. İlgili hizmetler: Havalandırma tesisatı kontrolü, Termal konfor ölçümü, Mevcut durum (as-built) rölöve çizimi, Elektrik iç tesisat uygunluk kontrolü.