Manlift ve Yükseltilebilir Çalışma Platformu Periyodik Kontrolü

Yükseltilebilir platform kontrolü

Makaslı platformlar, bomlu (eklemli ve teleskopik) platformlar ve araç üstü manliftler insanı yükseğe taşır; bu yüzden kontrol ölçütleri yük ekipmanlarından daha sıkıdır. Aşırı yük sensörü, eğim sensörü, acil indirme ve korkuluk gibi emniyet düzenlerinin her biri fonksiyonel olmalıdır. Yüksekte çalışma kazalarının önemli bölümü platform ekipmanıyla ilgilidir.

Bir vinçte yük düşer; bir platformda insan düşer. Bu fark kontrolün ağırlık noktasını değiştirir: yapısal muayene ve yük testi gereklidir, ama belirleyici olan altı fonksiyon testidir. Biri bile başarısızsa platform o gün kullanıma kapatılır.

Nerelerde kullanılır?

• Şantiyeler: cephe, çelik montaj ve tesisat işleri; kiralık bomlu platformlar.
• Depolar ve üretim holleri: yüksek raf bakımı, aydınlatma ve tesisat onarımı; makaslı platformlar.
• AVM, havalimanı ve hangarlar: cam, tavan ve reklam panosu bakımı; dar makaslı ve örümcek platformlar.
• Tesis bakım ekipleri: elektrik, klima ve yangın sistemi bakımında günlük kullanım.
• Kiralama firmaları: güncel kontrol belgesi ekipmanla birlikte taşınır.

Dayanak

İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği Ek-III 2.2'ye göre yılda bir kontrol zorunludur. Muayene TS EN 280 (yükseltilebilir seyyar iş platformları) ve imalatçı talimatına göre yapılır.

Kontrol adımları

1. Kimlik etiketi, beyan yükü ve kişi sayısı, çalışma yüksekliği, bakım ve önceki kontrol kayıtları alınır.
2. Yapısal muayene: şasi, makas kolları veya bom segmentleri, pimler ve burçlar, platform tabanı ve korkuluklar, giriş kapısı kilidi, emniyet kemeri bağlantı noktaları.
3. Hidrolik ve elektrik: silindir ve hortumlarda sızıntı, hidrolik yağ seviyesi, akü/motor, kablo ve kumanda kutuları, uyarı ışıkları ve korna.
4. Emniyet fonksiyonları: aşırı yük sensörü, eğim sensörü ve alarmı, acil stop (platform ve yer kumandası), acil indirme (manuel ve elektrikli), çukur koruması, ayaklar ve destek kilitleri.
5. Yük testi: yıllık kontrolde işletme yüküyle fonksiyon; üç yılda bir 1,25 × beyan yükü ile statik, 1,1 × ile tüm hareketlerde dinamik test; sehim ve stabilite gözlemi.
6. Sonuç etiketi yapıştırılır.

Altı zorunlu fonksiyon testi

1. Alt kumanda önceliği: yer kumandası platform kumandasını geçersiz kılabilmeli; anahtar/seçici çalışmalı. Platformdaki kişi bayıldığında yerden indirilebilmesi buna bağlıdır.
2. Ölü adam düzeni: pedal veya enable butonu bırakıldığında tüm hareketler durmalı.
3. Acil indirme: güç kesilmiş durumda el pompası veya bypass valfiyle platform kontrollü inmeli. Bu test her kontrolde yapılır; çalışmıyorsa ekipman kırmızı etiketle devre dışı bırakılır.
4. Eğim sensörü: şasi eğimi sınıra getirildiğinde sesli alarm ve kaldırma-sürüş kilidi devreye girmeli; denge ayaklı modellerde ayaklar basmadan kaldırma kilitli olmalı.
5. Yük/moment sınırlayıcı: beyan yüküyle normal çalışmalı, %110 yükte kaldırma durmalı ve alarm vermeli.
6. Çukur koruması ve hız kısıtlaması: platform yukarıdayken sürüş yavaşlamalı; korna ve flaşör çalışmalı.

Yük testlerinde 1,25 × SWL platforma dağıtılmış halde küçük yükseklikte 10 dakika bekletilir; hidrolik oturma ve yapısal deformasyon aranır. 1,1 × SWL ile kaldırma, indirme, dönüş ve teleskop hareketleri tam çevrimde denenir.

Saha hazırlığı

• Düz ve sağlam zemin; testler rüzgâr hızı imalatçı sınırının altındayken yapılır, açık alanda hava durumuna göre planlanır.
• Beyan yükünün 1,25 katını karşılayan, platforma dağıtılabilen test ağırlıkları (kum torbası, blok, belgeli ağırlık).
• Tam şarjlı akü veya yakıt; kullanım kılavuzu ve kumanda anahtarları.
• Platforma çıkacak personel için paraşüt tipi emniyet kemeri.
• Kiralık ekipmanda kiralama sözleşmesi ve firmanın son raporu; operatör eğitim belgeleri.

Rapor içeriği

Ekipman kimliği, yapısal ve fonksiyonel kontrol listesi, sensör ve acil indirme test sonuçları, yük testi, fotoğraflı uygunsuzluklar, sonuç ve bir sonraki kontrol tarihi. Rapor e-imzalı PDF olarak teslim edilir; kiralama ve şantiye dosyalarında kullanılabilir.

Acil indirme, eğim sensörü ya da yük sınırlayıcı testinden geçemeyen platform için sonuç "uygun değil"dir; onarım sonrası ikinci kontrol ayrı raporla belgelenir. Etiket, korna ve ışık gibi eksikler düzeltme süresiyle yazılır.

Sık görülen uygunsuzluklar

• Acil indirme valfinin sıkışmış, el pompası kolunun kayıp olması.
• Eğim sensörünün kablosunun çekilmiş ya da alarmının susturulmuş olması.
• Aşırı yük sensörünün bypass edilmesi.
• Giriş kapısı kilidinin kırık, korkuluk ara çubuğunun eksik olması.
• Hidrolik hortumlarda çatlak, silindir keçelerinde sızıntı.
• SWL ve kişi sayısı etiketinin silik olması.
• Pim ve burçlarda belirgin boşluk, bom segmentlerinde ezik.

Fiyat

600 TL + KDV'den başlar. EMO asgari ücret tarifesi esas alınır; kesin fiyat, keşif sonrası teklifte belirtilir.

Fiyatı etkileyen etkenler: platform tipi ve yüksekliği, test yükünün hazır olması, lokasyon ve birlikte planlanan diğer kaldırma ekipmanı kontrolleri.

Teklif ve ilgili hizmetler

Platform tipini ve yüksekliğini teklif formu aracılığıyla iletebilirsiniz. İlgili kontroller: Vinç periyodik kontrolü, Forklift periyodik kontrolü, Sapan, zincir ve halat kontrolü.